Αναπτυξιακός Νόμος 4887/2022 «Ειδικές Περιοχές» με Ποσοστό Επιδότησης έως 75%

   

Υποβολές Αιτήσεων Υπαγωγής Επενδυτικών Σχεδίων

από 17 Απριλίου έως και 30 Ιουνίου 2026

 

Δημοσιεύτηκε η 2^η Προκήρυξη του Καθεστώτος «Καθεστώς Περιοχών Ειδικής Ενίσχυσης» του Αναπτυξιακού Νόμου 4487/2022, στην οποία μπορούν να υποβληθούν αιτήσεις επενδυτικών σχεδίων που υλοποιούνται στις περιοχές της χώρας οι οποίες αντιμετωπίζουν σημαντικά οικονομικά και δημογραφικά προβλήματα, όπως οι:

α) Παραμεθόριες περιφερειακές ενότητες ευρισκόμενες στα βόρεια σύνορα της χώρας,

β) περιοχές που το κατά κεφαλή Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) ανέρχεται στο εβδομήντα τοις εκατό (70%) του ετήσιου της χώρας ή εντοπίζεται πληθυσμιακή συρρίκνωση λόγω των δυσμενών οικονομικών και κοινωνικών συνθηκών.

 

ΕΠΙΛΕΞΙΜΕΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ

Στο καθεστώς εντάσσονται οι ακόλουθες περιφερειακές ενότητες και τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου που ορίζονται στο σημείο 25:

1. Λέσβου-Λήμνου
2. Ικαρίας- Σάμου
3. Χίου
4. Έβρου
5. Ξάνθης
6. Ροδόπης
7. Δράμας
8. Κιλκίς
9. Πιερίας
10. Σερρών
11. Φλώρινας
12. Γρεβενών
13. Καστοριάς
14. Ιωαννίνων
15. Θεσπρωτίας
16.  Άρτας
17. Πρεβέζης
18. Καρδίτσας
19. Τρικάλων
20. Μαγνησίας
21. Λάρισας
22. Ηλείας
23. Ευρυτανίας
24. Φωκίδας
25. Τα ακόλουθα: α) νησιά του Νοτίου Αιγαίου: Κάσος, Μεγίστη, Χάλκη, Σύμη, Νίσυρος, Ψέριμος, Τήλος, Λειψοί και Αγαθονήσι καθώς και β) η νήσος Αμμουλιανή.
26. Η Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης με την ονομασία «Ζώνη Απολιγνιτοποίησης Κοζάνης»
27. Ο Δήμος Μεγαλόπολης της Περιφερειακής Ενότητας Αρκαδίας της Περιφέρειας Πελοποννήσου, με την ονομασία «Ζώνη Απολιγνιτοποίησης Μεγαλόπολης».
28. Περιφερειακή Ενότητα Πέλλας

 

ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΙ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ

Δικαίωμα υποβολής αίτησης έχουν υφιστάμενες αλλά και νεοσύστατες επιχειρήσεις, .

Συγκεκριμένα στο παρόν καθεστώς υπάγονται συγκεκριμένα επενδυτικά σχέδια τα οποία υλοποιούνται στις περιοχές που ορίζονται στην παρούσα προκήρυξη. Ενδεικτικά:

• Παραγωγικές επενδύσεις (μεταποίηση) από μεγάλες και ΜμΕ επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των πολύ μικρών επιχειρήσεων και των νεοφυών επιχειρήσεων, που οδηγούν σε οικονομική διαφοροποίηση, εκσυγχρονισμό και οικονομική μεγέθυνση,
• επενδύσεις στην ίδρυση νέων επιχειρήσεων που οδηγούν στη δημιουργία θέσεων εργασίας,
• Επενδύσεις στην ενίσχυση της κυκλικής οικονομίας, μεταξύ άλλων μέσω της πρόληψης δημιουργίας αποβλήτων, μέσω της αποδοτικής χρήσης των πόρων, της επαναχρησιμοποίησης, της επισκευής και της ανακύκλωσης, και περιλαμβάνονται σε συγκεκριμένου Κ.Α.Δ.
• Επενδύσεις στον τομέα του Τουρισμού αποκλειστικά στην περιφέρεια Βορείου Αιγαίου Λέσβου-Λήμνου, Ικαρίας- Σάμου και Χίου, τη νήσο Σαμοθράκη, στα εξής νησιά του Νοτίου Αιγαίου: Κάσος, Μεγίστη, Χάλκη, Σύμη, Νίσυρος, Ψέριμος, Τήλος, Λειψοί και Αγαθονήσι καθώς στη νήσο Αμμουλιανή της Χαλκιδικής.

 

ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΕΠΙΛΕΞΙΜΩΝ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ

Τα επενδυτικά σχέδια που υποβάλλονται πρέπει να έχουν ολοκληρωμένο χαρακτήρα αρχικής επένδυσης.  

Ειδικότερα το επενδυτικό σχέδιο, στον τομέα της μεταποίησης-logistigcs, κυκλικής οικονομιας θα πρέπει υποχρεωτικά να αφορά σε μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες περιπτώσεις:

• τη δημιουργία νέας εγκατάστασης (νέας μονάδας)
• την επέκταση της παραγωγικής ικανότητας υφιστάμενης εγκατάστασης (μονάδας)
• τη διαφοροποίηση της παραγωγής υφιστάμενης εγκατάστασης (μονάδας) σε προϊόντα που δεν έχουν παραχθεί ποτέ ή υπηρεσίες που δεν έχουν παρασχεθεί από αυτήν με τον όρο, ότι οι ενισχυόμενες δαπάνες υπερβαίνουν τουλάχιστον κατά διακόσια τοις εκατό (200%) τη λογιστική αξία των στοιχείων ενεργητικού που χρησιμοποιούνται εκ νέου, όπως η αξία αυτή έχει καταγραφεί στο φορολογικό έτος, που προηγείται της αίτησης υπαγωγής του επενδυτικού σχεδίου.
• τη θεμελιώδη αλλαγή του συνόλου της παραγωγικής διαδικασίας υφιστάμενης μονάδας. Επί μεγάλων επιχειρήσεων, απαιτείται επίσης, οι ενισχυόμενες επενδυτικές δαπάνες να υπερβαίνουν τις αποσβέσεις των 3 τελευταίων φορολογικών ετών των στοιχείων του ενεργητικού, τα οποία συνδέονται με τη δραστηριότητα που πρόκειται να εκσυγχρονιστεί. Αν δεν αποτυπώνονται σαφώς οι συνδεόμενες με τη δραστηριότητα αποσβέσεις των στοιχείων του ενεργητικού, θεωρείται ότι δεν πληρείται η ως άνω προϋπόθεση.

Οι επενδύσεις αντικατάστασης εξοπλισμού δεν συνιστούν μορφή αρχικής επένδυσης. Επίσης δεν θεωρείται αρχική επένδυση η απόκτηση μετοχών άλλης επιχείρησης.

 

Τα τουριστικά επενδυτικά σχέδια –στις συγκεκριμένες περιοχές- μπορούν να αφορούν:

1. ίδρυση ή επέκταση ξενοδοχειακών μονάδων τεσσάρων (4) τουλάχιστον αστέρων
2. εκσυγχρονισμό ολοκληρωμένης μορφής ξενοδοχειακών μονάδων που ανήκουν ή αναβαθμίζονται σε κατηγορία τριών (3) τουλάχιστον αστέρων, αφού παρέλθει πενταετία από την έναρξη λειτουργίας της μονάδας ή από την ημερομηνία ολοκλήρωσης της προηγούμενης επένδυσης εκσυγχρονισμού ολοκληρωμένης μορφής της μονάδας, καθώς και εκσυγχρονισμού μη κύριων τουριστικών καταλυμάτων, εφόσον αναβαθμίζονται σε κατηγορία τριών (3) τουλάχιστον αστέρων,
3. επέκταση ή/και εκσυγχρονισμό ολοκληρωμένης μορφής ξενοδοχειακών μονάδων που έχουν διακόψει τη λειτουργία τους, για δύο (2) τουλάχιστον έτη πριν την ημερομηνία υποβολής της αίτησης υπαγωγής, με την προϋπόθεση ότι στο διάστημα διακοπής δεν έχει γίνει αλλαγή χρήσης του κτιρίου και ότι, μέσω της επέκτασης ή του εκσυγχρονισμού ολοκληρωμένης μορφής, αναβαθμίζονται σε κατηγορία τεσσάρων (4) τουλάχιστον αστέρων,
4. ίδρυση, επέκταση ή/και εκσυγχρονισμό ολοκληρωμένης μορφής Τουριστικών Οργανωμένων Κατασκηνώσεων (camping), τα οποία ανήκουν ή αναβαθμίζονται σε κατηγορία τριών (3) τουλάχιστον αστέρων,
5. ίδρυση ή/και εκσυγχρονισμό ολοκληρωμένης μορφής ξενοδοχειακών μονάδων εντός χαρακτηρισμένων παραδοσιακών ή διατηρητέων κτιρίων, τα οποία ανήκουν ή αναβαθμίζονται σε κατηγορία τριών (3) τουλάχιστον αστέρων,
6.  ίδρυση τουριστικών καταλυμάτων στην ύπαιθρο τύπου Glamping

 

ΕΠΙΛΕΞΙΜΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ

Ενισχύονται οι παρακάτω δαπάνες για ενσώματα ή άυλα στοιχεία ενεργητικού:

Α. Επιλέξιμες Δαπάνες Περιφερειακών Ενισχύσεων

• Επιλέξιμες δαπάνες σε ενσώματα στοιχεία ενεργητικού:
• Η κατασκευή, η επέκταση και ο εκσυγχρονισμός κτιριακών εγκαταστάσεων, καθώς και ειδικών και βοηθητικών εγκαταστάσεων των κτιρίων, και οι κατασκευές για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία και στα εμποδιζόμενα άτομα, καθώς και η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου (μέχρι 45% του συνόλου των δαπανών περιφερειακού χαρακτήρα για τη μεταποίηση / μέχρι 70% του συνόλου των δαπανών περιφερειακού χαρακτήρα για την εφοδιαστική αλυσίδα/ μέχρι 60% του συνόλου των δαπανών περιφερειακού χαρακτήρα για τον τουρισμό / μέχρι 80% για επενδυτικά σχέδια που υλοποιούνται σε κτίρια, τα οποία είναι χαρακτηρισμένα ως διατηρητέα)
• Η αγορά του συνόλου ή και μέρους των υφιστάμενων παγίων στοιχείων ενεργητικού(κτήρια, μηχανήματα και λοιπός εξοπλισμός), μιας επιχειρηματικής εγκατάστασης που έχει κλείσει. Με συγκεκριμένους περιορισμούς. Η δαπάνη αυτή δεν είναι επιλέξιμη για μεγάλες επιχειρήσεις.
• Η αγορά και εγκατάσταση καινούργιων σύγχρονων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων των τεχνικών εγκαταστάσεων και των μεταφορικών μέσων που κινούνται εντός του χώρου της εντασσόμενης μονάδας.
• Tα μισθώματα της χρηματοδοτικής μίσθωσηςκαινούργιων σύγχρονων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού.
• Οι δαπάνες εκσυγχρονισμού ειδικών εγκαταστάσεων(που δεν αφορούν σε κτήρια) και μηχανολογικών εγκαταστάσεων.
• Τις δαπάνες για τη διασφάλιση προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία.
• Επιλέξιμες δαπάνες σε άυλα στοιχεία ενεργητικού
• Μεταφορά τεχνολογίαςμέσω της αγοράς δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, αδειών εκμετάλλευσης, ευρεσιτεχνιών, τεχνογνωσίας και μη κατοχυρωμένων τεχνικών γνώσεων,
• Συστήματα διασφάλισης και ελέγχου ποιότητας, πιστοποιήσεων, προμήθειας και εγκατάστασης λογισμικούκαι συστημάτων οργάνωσηςτης επιχείρησης.
• Μισθολογικό κόστος των νέων θέσεων εργασίας

Αφορά ενίσχυση του μισθολογικού κόστους, με αύξηση των συνολικών ΕΜΕ, που δημιουργούνται για περίοδο 2 ετών. Οι δαπάνες αυτές αποτελούν επιλέξιμη δαπάνη μόνο αυτοτελώς και όχι σε συνδυασμό με τις προηγούμενες δύο κατηγορίες.

Για τις μεγάλες επιχειρήσεις, οι ενισχυόμενες δαπάνες για άυλα στοιχεία ενεργητικού δεν μπορούν να υπερβούν το τριάντα τοις εκατό (30%) του συνόλου των ενισχυόμενων δαπανών περιφερειακών ενισχύσεων. Για τις ΜμΕ το ανώτατο ποσοστό διαμορφώνεται στο πενήντα τοις εκατό (50%).

 Β. Επιλέξιμες Δαπάνες ΕΚΤΟΣ Περιφερειακών Ενισχύσεων

• Συμβουλευτικές υπηρεσίες σε νέες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις
• Δαπάνες για μέτρα ενεργειακής απόδοσης
• Δαπάνες για την εξυγίανση περιβαλλοντικής ζημίας, την αποκατάσταση φυσικών οικοτόπων και οικοσυστημάτων.
• Δαπάνες για την αποδοτική χρήση των πόρων και για τη στήριξη της μετάβασης προς μια κυκλική οικονομία
• Δαπάνες για επαγγελματική κατάρτιση των εργαζομένων.
• Δαπάνες για συμμετοχή μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων σε εμπορικές εκθέσεις
• Μισθολογικές δαπάνες ΑμεΑ ή εργαζόμενων σε μειονεκτική θέση
• Δαπάνες για καινοτομία στις ΜμΕ: Δαπάνες για την απόκτηση, την επικύρωση και την προστασία των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και λοιπών άυλων στοιχείων ενεργητικού, β) Δαπάνες για την απόσπαση, από οργανισμό έρευνας και διάδοσης γνώσεων ή από μεγάλη επιχείρηση, προσωπικού υψηλής ειδίκευσης, το οποίο απασχολείται σε δραστηριότητες έρευνας, ανάπτυξης και καινοτομίας σε νέες θέσεις που έχουν δημιουργηθεί προς τον σκοπό αυτό στη δικαιούχο επιχείρηση και δεν αντικαθιστά άλλο προσωπικό, Δαπάνες για συμβουλευτικές και υποστηρικτικές υπηρεσίες στον τομέα της καινοτομίας, συμπεριλαμβανομένων των υπηρεσιών που παρέχονται από οργανισμούς έρευνας και διάδοσης γνώσεων, ερευνητικές υποδομές, υποδομές δοκιμών και πειραματισμού ή συνεργατικούς σχηματισμούς καινοτομίας.
• Δαπάνες για διαδικαστική και οργανωτική καινοτομία για ΜμΕ και Μεγάλες Επιχειρήσεις: Δαπάνες προσωπικού, β) Δαπάνες οργάνων, εξοπλισμού, κτιρίων και γηπέδων, στον βαθμό και για όσο χρόνο χρησιμοποιούνται για το έργο, γ) Δαπάνες για έρευνα επί συμβάσει, γνώσεις και διπλώματα ευρεσιτεχνίας που αγοράστηκαν ή ελήφθησαν με άδεια εκμετάλλευσης από εξωτερικές πηγές με τήρηση της αρχής των ίσων αποστάσεων, δ) Πρόσθετα γενικά έξοδα και λοιπές λειτουργικές δαπάνες, συμπεριλαμβανομένου του κόστους υλικών, εφοδίων και συναφών προϊόντων, που είναι άμεσο αποτέλεσμα του έργου.
• Δαπάνες για τη συμπαραγωγή ενέργειας υψηλής απόδοσης από Α.Π.Ε

 

ΚΙΝΗΤΡΑ - ΕΙΔΗ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ

Σύμφωνα με την εν λόγω προκήρυξη, προβλέπονται τα ακόλουθα είδη ενισχύσεων ανάλογα με το είδος του καθεστώτος ενίσχυσης (συνδυαστικά ή μεμονωμένα):

• Επιχορήγηση
• Φορολογική απαλλαγή
• Επιδότηση χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing)
• Επιδότηση του κόστους της δημιουργούμενης απασχόλησης (μόνο αυτοτελώς, όχι συνδυαστικά με τα παραπάνω)
• Κίνητρο ταχείας αδειοδότησης (υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, κάθε απαιτούμενη άδεια ή έγκριση για την εκτέλεση έργων, την εγκατάσταση ή τη λειτουργία επενδύσεων του παρόντος καθεστώτος, συμπεριλαμβανομένων των χωροταξικών αδειών, εκδίδεται εντός δύο (2) μηνών)

 

ΠΟΣΟΣΤΑ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ

Τα Ποσοστά Ενίσχυσης επιλέξιμων δαπανών Περιφερειακών Ενισχύσεων καθορίζονται από τον Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων 2024-2027 και κυμαίνονται (αναλόγως της περιοχής υλοποίησης του επενδυτικού σχεδίου):

• έως 60% του κόστους επένδυσης, για τις μεγάλες επιχειρήσεις.
• έως 70% του κόστους επένδυσης, για τις μεσαίες επιχειρήσεις.
• έως 75% του κόστους επένδυσης, για τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις.

Αυξημένα ποσοστά ενισχύσεων χορηγούνται για τα επενδυτικά σχέδια που:

α. Υλοποιούνται στις ακόλουθες περιοχές:

αα. Ορεινές περιοχές, σύμφωνα με την κατηγοριοποίηση της ΕΛ.ΣΤΑΤ.

αβ. περιοχές που βρίσκονται σε απόσταση έως τριάντα (30) χιλιομέτρων από τα σύνορα,

αγ. νησιά με πληθυσμό μικρότερο των τριών χιλιάδων εκατό (3.100) κατοίκων,

β. Υλοποιούνται: σε κτίρια χαρακτηρισμένα ως διατηρητέα.

γ. Αφορούν σε επαναλειτουργία βιομηχανικών μονάδων (επιχειρηματικών εγκαταστάσεων), που έχουν παύσει τη λειτουργία τους.

Το ποσό των ενισχύσεων που χορηγείται σε κάθε επενδυτικό σχέδιο του παρόντος καθεστώτος δεν υπερβαίνει το όριο των είκοσι εκατομμυρίων (20.000.000) ευρώ

Τα Ποσοστά Ενίσχυσης επιλέξιμων δαπανών ΕΚΤΟΣ Περιφερειακών Ενισχύσεων καθορίζονται ανεξάρτητα, ανάλογα το μέγεθος της επιχείρησης και τη συγκεκριμένη επιλέξιμη περιοχή. Υπάρχουν συγκεκριμένα ανώτατα όρια ποσών στις κατηγορίες αυτές (ενδεικτικά 60.000, 200.000, 300.000 ευρώ). Ενδεικτικά τα ποσοστά ενίσχυσης κυμαίνονται από 15% έως και 100% συγκεκριμένης επενδυτικής δαπάνης.

Το συνολικό ποσό ενίσχυσης ανά επενδυτικό σχέδιο που αφορά τις επιλέξιμες δαπάνες εκτός περιφερειακών ενισχύσεων δεν μπορεί να υπερβεί το ένα εκατομμύριο (1.000.000) ευρώ και έως το 10% του συνολικού ποσού ενίσχυσης για τις επιλέξιμες δαπάνες περιφερειακών.

 

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΟ ΣΧΗΜΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ

Κάθε επιχείρηση συμμετέχει στο κόστος του επενδυτικού σχεδίου είτε με ίδια κεφάλαια, είτε με εξωτερική χρηματοδότηση (είτε με συνδυασμό αυτών). Η συμμετοχή της επιχείρησης στο ενισχυόμενο κόστος συμβατικής επένδυσης υπολογίζεται στο σύνολο των ενισχυόμενων δαπανών αυτού, αφού αφαιρεθεί το ποσό της αιτούμενης επιχορήγησης (εφόσον προβλέπεται στο χρηματοδοτικό σχήμα).

 

ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΥΨΟΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ

Το ελάχιστο ύψος της επένδυσης για την υπαγωγή επενδυτικών σχεδίων στις ενισχύσεις της εν λόγω προκήρυξης ορίζεται στο ποσό των 2.000.000 ευρώ